Animato Kwartet

DELDEN KLASSIEK SEIZOEN 2022-2023 - CONCERT 7/11

INGA VÅGA GAUSTAD - viool
TIM BRACKMAN - VIOOL
ELISA KAREN TAVENIER - altviool
PIETER DE KOE - cello

Programma ‘Reis door de Tijd’

Joseph Haydn (1732-1809): Strijkkwartet op. 33, nr. 1 (1781)
Leoš Janáček (1854-1928): Strijkkwartet nr. 2, Intieme Brieven (1928)
Robert Schumann (1810-1856): Strijkkwartet nr. 1 in a, opus 41 (1842)

KUSSEN VOOR KAMILA BOEIEN MUISSTIL PUBLIEK

Dankzij de aanstekelijke toelichting door tweede violist Tim Brackman van het Animato Kwartet kreeg een geboeid publiek inzage in de muzikale verbeelding van de 700 vurige liefdesbrieven die de hopeloos verliefde componist Leoš Janáček in tien jaar tijd schreef aan een feitelijk onbereikbare geliefde, de bijna veertig jaar jongere Kamila Stösslová.
Afgelopen zondag bracht het Animato Kwartet, een jong ensemble met een inmiddels behoorlijk gevestigde reputatie in de strijkkwartetwereld, een programma met drie qua muzikale stijl en toonzetting totaal verschillende composities. Het was het vijfde van de zes Kerkconcerten die stichting Delden Klassiek, nu al voor het 53^ste seizoen, jaarlijks organiseert in de Oude Blasiuskerk, naast concerten op andere locaties in en rond Delden.
Geopend werd met het Strijkkwartet opus 33 nummer 1 van Joseph ‘Papa’ Haydn, de grondlegger van het moderne strijkkwartet. Hij was de eerste die de vier stemmen als gelijkwaardige ‘gesprekspartners’ behandelde in plaats van - zoals voordien gebruikelijk - de melodie bij de eerste viool te leggen en de andere stemmen als begeleiding te behandelen. Het spel van het Animato Kwartet kenmerkt zich door een kristalhelder lijnenspel, aangenaam vlotte tempi waarbij evenwel geen detail verloren gaat, een bewust, waar bedoeld spaarzaam, gebruik van het vibrato en een naadloos op elkaar afgestemd samenspel. Daarbij hielp de mooie akoestiek van de kerk om hun voordracht tot achter in de goedgevulde kerk hoorbaar te maken. Het laatste deel van Haydns meesterstuk gaf eerste violiste Inga Våga Gaustad alle gelegenheid om haar virtuositeit gloedvol uit te spelen.
De muziek van de Tsjechische componist Janáček is qua ritmiek en melodiek vaak gebaseerd op volksmuziek. Hij bestudeerde de manier waarop de Tsjechische en Moravische taal zich uitte in klanken en ritmes. Die verwerkte hij vervolgens in zijn muziek. Ze boden een venster naar de ziel, vond hij. Die ziel openbaarde hij kernachtig in het Kamila-thema, een steeds terugkerend motief in zijn Strijkkwartet nummer 2, prachtig invoelend vertolkt door altvioliste Elisa Karen Tavenier. ‘Elke noot is een kus aan jou’, zo schreef hij over dit werk met de titel ‘Intieme brieven’, dat hij schreef op 74-jarige leeftijd.
Heel anders is het verhaal achter het eerste strijkkwartet van Robert Schumann. Doorgaans geplaagd door zware depressies schreef hij dit werk in 1842 - zijn ‘Kamermuziekjaar’- in een van de weinige gelukkige fases van zijn leven. Zijn vrouw Clara, een beroemd pianiste, was teruggekeerd van een van haar vele Europese tournees en hij kon zijn geluk niet op. Dat was vanaf de eerste noot te horen, een totaal ander geluid. Na een poëtisch zachtaardige opening en Allegro volgde een ritmisch op het scherp van de snede gespeelde Scherzo. Daarna klonken het met grote tederheid gebrachte langzame deel en een ronduit spetterende finale. Waarna de vier musici werden beloond met een staande ovatie.